Yaprak Sararması Bitkinin Size Gönderdiği Bir Mesajdır
Evde bitki yetiştiren herkesin en sık karşılaştığı sorunlardan biri yaprakların sararmasıdır. Bir sabah kalktığınızda bitkinizdeki yeşil yaprakların sararmaya başladığını görmek endişe verici olabilir ancak panik yapmanıza gerek yoktur. Yaprak sararması bitkinin size bir şeylerin yolunda gitmediğini söyleme biçimidir. Doğru teşhis koyduğunuzda çoğu durumda bitkiyi kurtarmak mümkündür. Bu rehberde yaprak sararmasının en yaygın nedenlerini ve her birine özel çözüm yollarını detaylı şekilde ele alacağız.
Aşırı Sulama: En Yaygın Neden
Yaprak sararmasının bir numaralı nedeni aşırı sulamadır. Birçok bitki sahibi bitkisini sevdiği için çok sık sular ancak bu iyilik bitkiye zarar verir. Kökler sürekli ıslak toprakta oksijen alamaz ve kök çürümesi başlar. Çürüyen kökler besin ve su taşıyamaz hale gelir ve yapraklar sararıp dökülmeye başlar. Belirtileri tanımak kolaydır. Toprak sürekli nemli ve ağır kokar yapraklar yumuşak ve cansız görünür ve alt yapraklardan başlayarak sararma yayılır. Çözüm olarak sulamayı hemen durdurun toprağın üst iki santiminin kurumasını bekleyin ve saksının drenaj deliklerinin açık olduğundan emin olun. Ciddi durumlarda bitkiyi saksıdan çıkarıp çürümüş kökleri temizleyerek taze toprağa aktarmanız gerekebilir.
Yetersiz Sulama: Susuzluk Belirtileri
Aşırı sulamanın tersi olan yetersiz sulama da yaprak sararmasına neden olur ancak belirtileri farklıdır. Susuz kalan bitkinin yaprakları kuru çıtır ve kenarlarından kıvrılmış haldedir. Toprak saksının kenarlarından ayrılmış ve çatlamış görünür. Sararma genellikle yaprak uçlarından ve kenarlarından başlar. Çözüm olarak bitkiyi yavaşça sulayın ve suyun saksının altından akmasını bekleyin. Çok kurumuş toprak suyu emer gibi yapmayıp yüzeyden akıtabilir bu durumda saksıyı su dolu bir kaba oturtarak alttan sulama yöntemiyle toprağın nemi emmesini sağlayın. Sebze yetiştirme kitlerimizde her bitkiye özel sulama rehberi bulunmaktadır.
Işık Eksikliği veya Fazlalığı
Bitkiler fotosentez için ışığa ihtiyaç duyar ve yetersiz ışık klorofil üretimini azaltarak yaprakların soluk yeşil veya sarı görünmesine neden olur. Özellikle kış aylarında gün ışığının azalmasıyla birlikte iç mekan bitkilerinde bu sorun sıkça görülür. Belirtiler arasında uzamış ince gövdeler küçük yapraklar ve genel bir solgunluk yer alır. Çözüm olarak bitkiyi daha aydınlık bir konuma taşıyın veya bitki büyüme lambası kullanın. Diğer taraftan doğrudan ve şiddetli güneş ışığına maruz kalan bitkilerde de yaprak yanıkları oluşabilir. Bu durumda yapraklarda kahverengi yanık lekeleri belirir. Bitkiyi dolaylı ışık alan bir yere taşımak sorunu çözer.
Besin Eksikliği
Topraktaki besin maddeleri zamanla tükenir ve bitki yeterli besin alamadığında yapraklar sararır. Azot eksikliği en yaygın besin eksikliğidir ve alt yapraklardan başlayarak genel bir sararma yaratır. Demir eksikliğinde ise yaprak damarları yeşil kalırken aralarındaki alan sararır. Potasyum eksikliğinde yaprak kenarları kahverengileşir. Çözüm olarak dengeli bir bitki gübresi kullanmak gerekir. Büyüme döneminde ayda bir veya iki kez sıvı gübre uygulaması genellikle yeterlidir. Ancak aşırı gübreleme de zararlıdır ve yaprak uçlarında yanıklara neden olabilir. Az ve sık gübrelemek çok ve seyrek gübrelemekten daha iyidir.
Sıcaklık Stresi ve Hava Akımı
Bitkiler ani sıcaklık değişimlerinden olumsuz etkilenir. Klima veya kalorifer çıkışına yakın duran bitkiler kuru ve sıcak hava akımına maruz kalarak strese girer. Kışın pencere kenarında duran bitkiler gece dondurucu soğuğa gündüz ise radyatör sıcağına maruz kalabilir. Bu sıcaklık dalgalanmaları yaprak sararması ve dökülmesine yol açar. Çözüm olarak bitkileri sabit sıcaklığa sahip ve hava akımından uzak bir konuma yerleştirin. Çoğu ev bitkisi için ideal sıcaklık aralığı on sekiz ile yirmi dört derece arasıdır.
Saksı ve Kök Sıkışıklığı
Uzun süredir aynı saksıda duran bitkilerde kökler saksıyı tamamen doldurabilir. Kök sıkışıklığı yaşayan bitkiler yeterli su ve besin alamaz ve yapraklar sararır. Saksının altından kökler çıkıyorsa veya toprak çok hızlı kuruyorsa kök sıkışıklığı söz konusu olabilir. Çözüm olarak bitkiyi bir boy büyük saksıya aktarın ve taze toprak ekleyin. Aktarma sırasında kökleri nazikçe gevşetmek yeni toprakla teması kolaylaştırır. Çiçek yetiştirme kitlerimiz ve sebze yetiştirme kitlerimiz bitki türüne uygun saksı boyutuyla birlikte gönderilmektedir.